PROPONOWANE odpowiedzi do tegorocznej chemii rozszerzonej (2026)
Dodatkowo zapraszamy do komentowania pod artykułem
CHEMIA – ARKUSZ POD TYM LINKIEM FORMUŁA 2023: LINK
CHEMIA – ARKUSZ POD TYM LINKIEM FORMUŁA 2015: LINK
BIOLOGIA – ARKUSZ POD TYM LINKIEM FORMUŁA 2023: LINK
BIOLOGIA – ARKUSZ POD TYM LINKIEM FORMUŁA 2015: LINK
W pisaniu klucza brali udział:
lek Dariusz Fabian – maturabiolchem.pl – LINK
mgr Łukasz Lijewski – LINK
dr Sylwia Berbeć – LINK
Jakub Misiurek – LINK
dr Filip Stanek – LINK

Zadanie nr 1.1:

Proponowana odpowiedź:
|
Symbol chemiczny |
Symbol bloku konfiguracyjnego |
|
|
Pierwiastek A |
Cu | d |
|
Pierwiastek Q |
Cr |
Zadanie nr 1.2:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 2:

Proponowana odpowiedź:
|
Symbol pierwiastka X |
Symbol cząstki wyemitowanej |
|
Ca |
e⁻ |
Zadanie nr 3:

Proponowana odpowiedź:
C, E
Zadanie nr 4:

Proponowana odpowiedź:
C, B, A
Zadanie nr 5:

Proponowana odpowiedź:
F, P

Zadanie nr 6:

Proponowana odpowiedź:
a) Wzór elektronowy:

b) Wyjaśnienie: Monomery opisanego związku ulegają w fazie gazowej dimeryzacji, ponieważ atom glinu posiada deficyt elektronów pełniąc funkcję akceptora pary elektronowej, a w formie dimeru atom chloru (posiadający wolne pary elektronowe) od drugiej cząsteczki AlCl₃ pełni funkcję donora pary elektronowej.
Zadanie nr 7:

Proponowana odpowiedź:
A3
Zadanie nr 8:


Proponowana odpowiedź:
a)
|
Stężenie NO, mol · dm⁻³ |
Szybkość reakcji, mol · dm⁻³ · s⁻¹ |
|
0,034 |
0,40 |
| 0,056 |
1,10 |
b)

c)


Zadanie nr 9.1:

Proponowana odpowiedź:
P, F
Zadanie nr 9.2:

Proponowana odpowiedź:
HBr
Zadanie nr 9.3:

Proponowana odpowiedź:
4HF + SiO₂ → SiF₄ + 2H₂O
Zadanie nr 10:

Proponowana odpowiedź:
a) 2, 3, 4
b) MnO⁻₄ + 4Mn²⁺ + 8H+ → 5Mn³⁺ + 4H₂O

Zadanie nr 11.1:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 11.2:

Proponowana odpowiedź:
a) Rozstrzygnięcie: nasycony w równowadze z osadem
b)

Zadanie nr 12:

Proponowana odpowiedź:
P, P

Zadanie nr 13:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 14:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 15:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 16:

Proponowana odpowiedź:
a)

b)

Zadanie nr 17:

Proponowana odpowiedź:

Probówka II
Zadanie nr 18:

Proponowana odpowiedź:
Osad powstał w probówce: II
Uzasadnienie: W probówce I stężenie anionów siarczkowych jest zbyt niskie aby strącić osad FeS, ponieważ H₂S jest słabym kwasem. W probówce II stężenie siarczków powstających w wyniku dysocjacji siarczku amonu jest na tyle wysokie, że dojdzie do strącenia osadu.
Aby wytrącić osad FeS iloczyn stężeń jonów Fe²⁺ i S²⁻ musi przekroczyć wartość iloczynu rozpuszczalności. Stężenie jonów S²⁻ w probówce I będzie niskie, ponieważ kwas siarkowodorowy jest słabym kwasem i ulega dysocjacji w małym stopniu. W probówce II dodano sól jonową, która dobrze ulega dysocjacji, więc stężenie jonów S²⁻ będzie wysokie i osad w tej probówce wytrąci się.

Zadanie nr 19.1:

Proponowana odpowiedź:
W probówce I, a masa roztworu w tej probówce zmalała
Zadanie nr 19.2:

Proponowana odpowiedź:


Zadanie nr 20.1:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 20.2:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 20.3:

Proponowana odpowiedź:
A1
Zadanie nr 21:


Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 22:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 23:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 24:

Proponowana odpowiedź:
CH₃–CH₂–CHO + 2Cu(OH)₂ + OH⁻ → CH₃–CH₂–COO⁻ + Cu₂O + 3H₂O
Zadanie nr 25:

Proponowana odpowiedź:
a)

b)


Zadanie nr 26.1:

Proponowana odpowiedź:
Rozstrzygnięcie: Egzotermiczna
Uzasadnienie: Wraz ze wzrostem temperatury rośnie pKb / maleje stała dysocjacji Kb, więc zgodnie z regułą przekory jest to reakcja egzotermiczna.
Zadanie nr 26.2:

Proponowana odpowiedź:
Oznaczenie: II
Uzasadnienie: Atom azotu związany z grupą metylową ma słabszy charakter zasadowy, więc będzie ulegał reakcji słabiej, przez co głównymi formami będą formy związane z dysocjacją z zaangażowaniem obu atomów azotu i atomu azotu niezwiązanego z grupą metylową.
Zadanie nr 26.3:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 26.4:

Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 27:

Proponowana odpowiedź:
a) NaOH (aq)
b)

Zadanie nr 28:

Zadanie nr 28.1:

Proponowana odpowiedź:

Uzasadnienie: Dodanie wodnego roztworu chlorku żelaza(III) do roztworu związku zawierającego grupę hydroksylową związaną bezpośrednio z pierścieniem aromatycznym skutkuje utworzeniem barwnego kompleksu, co zaobserwowano w przeprowadzonym doświadczeniu.
Zadanie nr 29:


Proponowana odpowiedź:

Zadanie nr 30:

Zadanie nr 30.1:

Proponowana odpowiedź:
6 (moli e⁻)
Zadanie nr 30.2:

Proponowana odpowiedź:
Aldoheksoza: II
Uzasadnienie: Kwas powstający z aldoheksozy I posiada płaszczyznę symetrii, więc jego cząsteczki nie są chiralne, natomiast kwas powstający z aldoheksozy II posiada asymetryczne atomy węgla i nie posiada płaszczyzny symetrii, więc jego cząsteczki wykazują czynność optyczną.