Matura 2022, Poziom Rozszerzony (Informatory CKE - dwujęzyczne), Formuła od 2023 - Zadanie 12. (2 pkt)

Związek organiczny X otrzymano w reakcji pewnego alkenu z wodą w środowisku kwaśnym. W obecności kwasu siarkowego(VI) związek ten reaguje ze związkiem Z.

W tej reakcji powstaje pokazany poniżej produkt organiczny, a produktem ubocznym jest woda.

Zadanie 12.1. (0–1)

Uzupełnij poniższą tabelę. Napisz wzory półstrukturalne (grupowe) alkenu oraz związków oznaczonych literami X i Z.

Alken

Związek X

Związek Z

Zadanie 12.2. (0–1)

Podaj typ reakcji (addycja, eliminacja, substytucja) oraz nazwę mechanizmu (elektrofilowa, nukleofilowa, rodnikowa), w którym zachodzi przemiana oznaczona numerem 1 na schemacie.

Typ reakcji:


Mechanizm reakcji:

Rozwiązanie:
Zadanie 12.1. (0–1)
I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie informacji. Zdający: 1) pozyskuje i przetwarza informacje z różnorodnych źródeł. II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów. Zdający: 6) stosuje poprawną terminologię. Zakres rozszerzony XII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający: 2) na podstawie wzoru […] półstrukturalnego (grupowego) […] klasyfikuje dany związek chemiczny do: […], estrów, […]. XIII. Węglowodory. Zdający: 4) opisuje właściwości chemiczne alkenów na przykładzie reakcji: […] addycji: […] H₂O, […]; przewiduje produkty reakcji przyłączenia cząsteczek niesymetrycznych do niesymetrycznych alkenów na podstawie reguły Markownikowa (produkty główne i uboczne). XIV. Hydroksylowe pochodne węglowodorów − alkohole i fenole. Zdający: 9) planuje ciągi przemian pozwalających otrzymać alkohol […] z odpowiedniego węglowodoru; pisze odpowiednie równania reakcji. XVII: Estry i tłuszcze. Zdający: 13) planuje ciągi przemian chemicznych wiążące ze sobą właściwości poznanych węglowodorów i ich pochodnych; pisze odpowiednie równania reakcji.

Zasady oceniania
1 pkt – poprawne narysowanie wzorów półstrukturalnych trzech związków.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie

Alken

Związek X

Związek Z

Zadanie 12.2. (0–1)
I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie informacji. Zdający: 1) pozyskuje i przetwarza informacje z różnorodnych źródeł. II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów. Zdający: 1) […] wyjaśnia przebieg procesów chemicznych. Zakres rozszerzony XII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający: 9) klasyfikuje reakcje związków organicznych ze względu na typ procesu (addycja, eliminacja, substytucja, polimeryzacja, kondensacja) i mechanizm reakcji (elektrofilowy, nukleofilowy, rodnikowy); wyjaśnia mechanizmy reakcji; pisze odpowiednie równania reakcji.

Zasady oceniania
1 pkt – poprawne napisanie typu oraz mechanizmu reakcji oznaczonej na schemacie nr 1.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
Typ reakcji: addycja
Mechanizm reakcji: elektrofilowa

guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments