Matura Maj 2026, Poziom Rozszerzony (Arkusze CKE), Formuła od 2015 - Zadanie 10. (3 pkt)

W pewnym hydracie siarczanu(VI) kobaltu(II) masa tlenu stanowi 62,6 % masy tego związku. Rozpuszczalność tego hydratu w temperaturze 70 °C wynosi 67,0 g w 100 g H2O.

Na podstawie: Merck KGaA, Tabela rozpuszczalności […], 2025 (sigmaaldrich.com).

Na podstawie obliczeń ustal, ile moli wody zawiera jeden mol opisanego hydratu, i napisz wzór tej soli. Rozstrzygnij, czy można całkowicie rozpuścić 𝟏 𝐦𝐨𝐥 tego hydratu w 𝟒𝟎𝟎 𝐠 wody w temperaturze 𝟕𝟎 °𝐂. Uzasadnij odpowiedź. Przyjmij, że masa molowa siarczanu(VI) kobaltu(II) jest równa 𝑴 = 𝟏𝟓𝟓 𝐠 ∙ 𝐦𝐨𝐥𝟏.

Rozstrzygnięcie: ……………………………………………….
Uzasadnienie:



Rozwiązanie:
Zadanie 10. (0–3)
I. Wykorzystanie i tworzenie informacji. II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów.
5. Woda i roztwory wodne. (G) Zdający: 5) […] oblicz ilość substancji, którą można rozpuścić w określonej ilości wody w podanej temperaturze. 1. Atomy, cząsteczki i stechiometria chemiczna. Zdający: 6) wykonuje obliczenia z uwzględnieniem […] mola […].

Zasady oceniania
3 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń, obliczenie poprawnej wartości liczby moli wody w hydracie, napisanie poprawnego wzoru hydratu oraz napisanie poprawnego rozstrzygnięcia i poprawnego uzasadnienia popartego obliczeniami.
2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale popełnienie błędów rachunkowych
ALBO
– zastosowanie poprawnej metody, obliczenie poprawnej wartości liczby moli wody w hydracie, ale błędne napisanie wzoru albo brak wzoru hydratu oraz napisanie poprawnego rozstrzygnięcia i poprawnego uzasadnienia popartego obliczeniami
ALBO
– zastosowanie poprawnej metody, obliczenie poprawnej wartości liczby moli wody w hydracie, napisanie poprawnego wzoru hydratu, ale napisanie błędnego rozstrzygnięcia i uzasadnienia albo ich brak.
1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń, obliczenie poprawnej wartości liczby moli wody w hydracie, napisanie błędnego wzoru albo brak wzoru hydratu oraz napisanie błędnego rozstrzygnięcia i uzasadnienia albo ich brak
ALBO
– zastosowanie poprawnej metody, popełnienie błędów rachunkowych prowadzące do błędnej wartości liczby moli wody w hydracie, napisanie wzoru hydratu oraz napisanie błędnego rozstrzygnięcia i uzasadnienia albo ich brak.
0 pkt – zastosowanie błędnej metody albo brak rozwiązania.

Przykładowe rozwiązania
Sposób 1.
= 0,626    ⇒ 𝑥 = 7             Wzór soli: CoSO4 ∙ 7H2O
MCoSO4 ∙ 7H2O = 281 g ∙ mol−1
100 g H2O − 67 g CoSO4 ∙ 7H2O
400 g − 𝑦 g           ⇒         𝑦 = 268,0 g
Sposób 2.
= 0,626    ⇒ 𝑥 = 7             Wzór soli: CoSO4 ∙ 7H2O
MCoSO4 ∙ 7H2O = 281 g ∙ mol−1
100 g H2O − 67,0 g CoSO4 ∙ 7H2O
z g − 281 g       ⇒       𝑧 = 419,4 g
Rozstrzygnięcie: Nie (można rozpuścić)
Uzasadnienie:
W 400 g wody można rozpuścić 268,0 g hydratu, a jego masa molowa to 281 g.
ALBO
Do rozpuszczenia jednego mola hydratu potrzeba 419,4 g wody.
ALBO
400 g ˂ 419,4 g     albo     268,0 g ˂ 281 g

Uwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń. Za poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej metody i poprawnych obliczeń.

guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments