Matura Kwiecień 2019, Poziom Rozszerzony (Neuron), Formuła od 2015 - Zadanie 16. (3 pkt)

W ścianie żołądka występuje błona śluzowa, w której zlokalizowane są trzy podstawowe rodzaje komórek: okładzinowe (wydzielające jony H+ oraz Cl– do światła żołądka), śluzowe (produkujące śluz powlekający wewnętrzną ścianę żołądka) oraz główne – zaangażowane w produkcję pepsynogenu. W błonach komórkowych komórek okładzinowych występują białkowe pompy protonowe umożliwiające transport protonów (H+) z komórek do światła żołądka, gdzie spotykają się one z anionami chlorkowymi (Cl– ) prowadząc do powstania kwasu solnego.

Zadanie 16.1. (0-1)

Odwołując się do właściwości kwasu solnego uzasadnij, dlaczego nieprawidłowe jest podane stwierdzenie.

„Komórki okładzinowe produkują i uwalniają do światła żołądka kwas solny.”

Zadanie 16.2. (0-1)

Zaznacz na poniższym schemacie tę cześć przewodu, poprzez którą do dwunastnicy trafiają bezpośrednio sole żółciowe wraz z amylazą trzustkowa.

Zadanie 16.3. (0-1)

Wykaż, że w leczeniu wrzodów żołądka może być pomocne przyjmowanie leków będących inhibitorami pompy protonowej komórek okładzinowych błony śluzowej żołądka.

Rozwiązanie:
1 Stwierdzenie jest nieprawidłowe, ponieważ:
• gdyby żrący** kwas solny / kwas chlorowodorowy / HCl powstawał wewnątrz komórek (okładzinowych), prowadziłoby to do ich zniszczenia*.
• kwas solny z uwagi na swoje właściwości żrące** uszkadzałby te komórki, (w których byłby syntetyzowany / tworzony).
1 pkt – za poprawne uzasadnienie nieprawdziwości stwierdzenia w odwołaniu do wpływu właściwości kwasu solnego na stan komórki (także poprzez uszkodzenie błony śluzowej żołądka i ułatwienie dostępu enzymów trawiennych do ściany żołądka).
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wyżej wymienionych kryteriów, za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.*Nie uznaje się odpowiedzi, w której piszący określa oddziaływanie kwasu solnego na komórki żołądka jako samostrawienie.
**Nie uznaje się odpowiedzi, w których piszący podaje określenie: „(…)silny(…)” lub „(…)mocny(…)”.

Kwas solny pomimo swoich żrących właściwości nie jest enzymem, dlatego nie uczestniczy w trawieniu związków organicznych przyjętych wraz z pokarmem. W tym zakresie jego rola sprawadza się co najwyżej do roli aktywatora pepsynogenu.

2

1 pkt – za zaznaczenie na schemcie prawidłowego odcinka przewodu, którym do dwunastnicy dostają się bezpośrednio i razem zarówno sole żółciowe jak i amylaza trzustkowa.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wyżej wymienionego kryterium, za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.

Zaznaczenie musi obejmować tę cześć przewodu, która znajduje się pomiędzy trzustką a dwunastnicą.

3 • Działanie takich leków polega na hamowaniu* działania pompy protonowej w komórkach okładzinowych żołądka. Efektem tego jest zmniejszenie ilości wydzielanych do światła żołądka jonów wodorowych / H+ / protonów**, co powoduje zmniejszenie kwasowości soku żołądkowego i ułatwia leczenie wrzodów.
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments